"Ma trận" thủ tục mỏ đất Khánh Hòa: Doanh nghiệp "mắc kẹt" giữa hai thời kỳ luật

Vướng mắc thủ tục pháp lý mỏ đất tại Khánh Hòa đang khiến nhiều doanh nghiệp rơi vào tình cảnh tiến thoái lưỡng nan khi cơ quan quản lý và đơn vị vận hành bất nhất trong cách hiểu luật.

Câu chuyện của Công ty Cổ phần Tập đoàn Globe tại mỏ đất xã Diên Thọ không chỉ là một vụ việc đơn lẻ, mà nó phản ánh một thực trạng nhức nhối trong quản trị hành chính: Sự xung đột giữa việc áp dụng văn bản quy phạm pháp luật theo câu chữ cứng nhắc và tinh thần tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp của Chính phủ.

Xung đột quan điểm: Giấy phép cũ có được hưởng cơ chế mới?

Điểm mấu chốt của cuộc đối thoại ngày ²⁴⁄₄ giữa cơ quan chuyên môn tỉnh Khánh Hòa và Công ty Globe nằm ở cách diễn giải Nghị quyết 66.4 của Chính phủ. Trong khi doanh nghiệp khẩn thiết xin được áp dụng cơ chế đặc thù để tháo gỡ vướng mắc đất đai, thì Sở Nông nghiệp và Môi trường Khánh Hòa lại đưa ra một rào cản về mặt thời điểm.

Phía Sở giữ quan điểm rằng, vì mỏ đất của Công ty Globe đã được cấp phép thăm dò, khai thác và phê duyệt đánh giá tác động môi trường trước khi Nghị quyết 66.4 có hiệu lực, nên doanh nghiệp không thuộc diện được điều chỉnh bởi cơ chế tháo gỡ này. Đây là cách tiếp cận theo lối “tư duy đóng”, nơi thời điểm cấp phép trở thành điều kiện tiên quyết để loại trừ quyền lợi của doanh nghiệp.

“Rào cản” hành chính hay sự thận trọng quá mức?

Ngược lại với quan điểm của cơ quan quản lý, đại diện Công ty Globe cho rằng địa phương đang tự tạo ra những “điều kiện phụ” không có trong văn bản pháp luật. Doanh nghiệp lập luận rằng, điều kiện để áp dụng cơ chế đặc thù của Nghị quyết 66.4 chỉ dựa trên hai yếu tố chính: Loại khoáng sản (nhóm IV) và mục đích phục vụ công trình công. Cả hai điều kiện này, mỏ Diên Thọ đều đáp ứng đầy đủ.

Việc Sở Nông nghiệp và Môi trường lấy lý do “cấp phép trước” để loại trừ doanh nghiệp bị xem là một sự bổ sung điều kiện bất lợi trái quy định. Đáng chú ý, chính Sở cũng từng có Công văn số 5360 ngày 19/4/2026 kiến nghị cần ý kiến hướng dẫn từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường để xử lý dứt điểm. Điều này cho thấy ngay cả cơ quan thực thi cũng đang lúng túng và chưa có sự thống nhất trong cách hiểu luật.

Hệ lụy từ sự chậm trễ và lời cầu cứu gửi cấp cao hơn

Suốt 8 tháng qua, Công ty Globe rơi vào một vòng lặp bế tắc: Làm theo hướng dẫn thì bị bác, thực hiện đúng thủ tục lại bị phủ nhận. Khi các hồ sơ gửi cơ quan thẩm quyền chỉ dừng lại ở trạng thái “đang xử lý”, doanh nghiệp là bên chịu thiệt hại nặng nề nhất. Chi phí vận hành, khấu hao máy móc và tổn thất cơ hội kinh doanh cứ thế chồng chất.

Không tìm thấy lối ra tại địa phương, doanh nghiệp đã gửi đơn lên Thanh tra Chính phủ và Văn phòng Chính phủ. Sự việc chỉ thực sự chuyển biến khi có sự can thiệp của Phó Thủ tướng Thường trực và báo chí phản ánh, dẫn đến việc Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa yêu cầu rà soát, làm rõ trách nhiệm trước ngày ³⁰⁄₄.

Góc nhìn chuyên gia: Cần một tư duy quản lý “đồng hành”

Vụ việc tại Khánh Hòa là minh chứng cho thấy khoảng cách lớn giữa văn bản chính sách và thực thi thực tế. Trong giai đoạn chuyển đổi luật hoặc khi có các nghị quyết tháo gỡ khó khăn, cơ quan quản lý cần chuyển từ tư duy “quản lý để kiểm soát” sang “quản lý để hỗ trợ”.

Nếu cứ áp dụng máy móc thời điểm cấp phép để loại trừ đối tượng thụ hưởng chính sách, thì các nghị quyết tháo gỡ của Chính phủ sẽ mất đi giá trị thực tiễn. Bài học ở đây là sự cần thiết của một cơ chế giải đáp pháp luật tập trung, nhanh chóng từ cấp Bộ để địa phương không tự ý “sáng tạo” thêm rào cản.

Theo bạn, việc áp dụng luật theo thời điểm cấp phép hay theo mục đích sử dụng sẽ công bằng hơn cho doanh nghiệp trong trường hợp này? Hãy chia sẻ góc nhìn của bạn dưới phần bình luận.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Tại sao Công ty Globe và Sở Nông nghiệp & Môi trường Khánh Hòa mâu thuẫn?Mâu thuẫn nằm ở việc áp dụng Nghị quyết 66.4. Doanh nghiệp cho rằng mình đủ điều kiện (khoáng sản nhóm IV, phục vụ công trình công), trong khi Sở cho rằng giấy phép cấp trước khi Nghị quyết có hiệu lực nên không được áp dụng.

Cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 66.4 nhằm giải quyết vấn đề gì?Nghị quyết này nhằm tháo gỡ khó khăn về thủ tục đất đai cho việc khai thác khoáng sản nhóm IV phục vụ các công trình, dự án công cộng, giúp đẩy nhanh tiến độ thi công.

Hiện tại vụ việc được xử lý đến đâu?Phó Thủ tướng Thường trực đã chỉ đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn tỉnh Khánh Hòa. Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa cũng đã yêu cầu các sở ngành rà soát và báo cáo trách nhiệm trước ngày ³⁰⁄₄.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao Công ty Globe và Sở Nông nghiệp & Môi trường Khánh Hòa mâu thuẫn?

Mâu thuẫn nằm ở việc áp dụng Nghị quyết 66.4. Doanh nghiệp cho rằng mình đủ điều kiện (khoáng sản nhóm IV, phục vụ công trình công), trong khi Sở cho rằng giấy phép cấp trước khi Nghị quyết có hiệu lực nên không được áp dụng.

Cơ chế đặc thù theo Nghị quyết 66.4 nhằm giải quyết vấn đề gì?

Nghị quyết này nhằm tháo gỡ khó khăn về thủ tục đất đai cho việc khai thác khoáng sản nhóm IV phục vụ các công trình, dự án công cộng, giúp đẩy nhanh tiến độ thi công.

Hiện tại vụ việc được xử lý đến đâu?

Phó Thủ tướng Thường trực đã chỉ đạo Bộ Nông nghiệp và Môi trường hướng dẫn tỉnh Khánh Hòa. Chủ tịch UBND tỉnh Khánh Hòa cũng đã yêu cầu các sở ngành rà soát và báo cáo trách nhiệm trước ngày ³⁰⁄₄.